Izrael pokazał ELLYON, samolot walki elektronicznej sterowany przez AI

Israel Aerospace Industries (IAI) zaprezentował w poniedziałek w Tel Awiwie ELLYON, nowy samolot misyjny, w którym za koordynację walki elektronicznej i zbierania wywiadu odpowiada system zarządzany przez sztuczną inteligencję. To kolejny krok w kierunku uzbrajania platform rozpoznawczych w autonomiczne algorytmy decyzyjne, tym razem w segmencie wojny elektronicznej.

Co pokazano w Tel Awiwie

ELLYON łączy w jednej platformie trzy funkcje, które dotąd rozdzielano między różne samoloty: zagłuszanie radarów i łączności, zbieranie wywiadu sygnałowego oraz rozpoznanie obrazowe. IAI podkreśla, że system może jednocześnie wykrywać zagrożenia, analizować je i prowadzić przeciwko nim działania elektroniczne w ramach tej samej misji, bez konieczności angażowania osobnych maszyn do każdego z tych zadań.

Kluczowym elementem jest system zarządzania misją oparty na sztucznej inteligencji. Odpowiada on za przetwarzanie strumienia danych z wielu czujników jednocześnie, wygenerowanie z nich użytecznych wniosków wywiadowczych i przesłanie ich w czasie rzeczywistym do naziemnych centrów dowodzenia, stacji kontroli oraz innych samolotów uczestniczących w misji.

Dlaczego bazą jest prywatny odrzutowiec

Zamiast budować dedykowaną konstrukcję wojskową, IAI oparło ELLYON na Bombardierze Global 6500, czyli odrzutowcu klasy biznesowej, choć firma zaznacza, że system jest w praktyce niezależny od platformy i da się go zainstalować na innych dużych samolotach tego typu. Takie podejście pozwala skrócić czas wdrożenia i obniżyć koszty w porównaniu z projektowaniem samolotu od zera, a jednocześnie zapewnia zasięg i udźwig potrzebny do przenoszenia rozbudowanych zestawów sensorów.

Zasięg działania liczony w setkach kilometrów od celu ma zmniejszać ryzyko dla załogi i sprzętu, pozwalając prowadzić zagłuszanie i zbieranie wywiadu bez wchodzenia w zasięg rażenia systemów obrony powietrznej przeciwnika.

Głosy IAI

ELLYON continues the tradition of combining technological innovation with proven operational experience, and unifies advanced intelligence, electronic warfare and mission management capabilities in a single airborne platform - Boaz Levy, przewodniczący IAI

ELLYON represents a technological leap forward, combining stand-off range capabilities with the ability to sense, process information, and shape the electromagnetic space while creating operational superiority - Dror Bar, CEO Elta Systems i wiceprezydent IAI

Wojna elektroniczna z AI w tle

IAI zaznacza, że technologia zastosowana w ELLYON opiera się na rozwiązaniach już sprawdzonych operacyjnie przez izraelskie siły zbrojne, nie precyzując jednak, w jakich konfliktach czy misjach. Firma nie podała też ceny platformy ani nazw krajów czy klientów zainteresowanych zakupem, co jest typowe na etapie prezentacji nowego sprzętu wojskowego, zanim zapadną pierwsze kontrakty eksportowe.

Prezentacja wpisuje się w szerszy trend przenoszenia algorytmów AI z zastosowań cywilnych do systemów uzbrojenia, gdzie mają przyspieszać analizę sygnału i skracać czas między wykryciem zagrożenia a reakcją. W przeciwieństwie do w pełni autonomicznej broni, system zarządzania misją w ELLYON ma pełnić rolę wspomagającą operatorów, integrując dane z wielu źródeł w jeden obraz sytuacyjny.

Dla polskiego czytelnika istotny jest kontekst regionalny: wojsko coraz częściej sięga po AI do zadań rozpoznawczych i granicznych, co widać także w krajowych programach modernizacyjnych. Prezentacje takie jak ELLYON pokazują, w którym kierunku rozwija się rynek sprzętu do walki elektronicznej, na którym konkurują też firmy europejskie i amerykańskie.

IAI nie ujawniło harmonogramu wejścia ELLYON do służby ani pierwszych zamówień. Kolejnym testem dla programu będzie to, czy znajdzie odbiorców eksportowych poza Izraelem, gdzie samolot ma szansę konkurować z podobnymi platformami rozpoznawczo-zakłócającymi oferowanymi przez zachodnie koncerny zbrojeniowe.